Sony werkte voor The Collexion intensief samen met mastering engineers: zo ga jij dat terughoren

Bij de ontwikkeling van premium hoofdtelefoons draait het vaak om grotere drivers, betere noise cancelling of langere accuduur. Tijdens een uitgebreide presentatie over Sony’s nieuwe The Collexion-hoofdtelefoon werd duidelijk dat het bedrijf zich dit keer opvallend sterk richtte op iets anders: de samenwerking met mastering engineers en producers. Volgens Sony ga je dat in de nieuwe koptelefoon zelf horen.

‘The Collexion brengt beste van tien jaar bij elkaar’

Waar veel audiomerken vooral spreken over technische specificaties, lag de focus bij Sony juist op hoe muziek daadwerkelijk wordt gemaakt, gemixt en uiteindelijk beluisterd. Tijdens een gesprek met Koji Takamura en Yuto Ishizu  noemt eerstgenoemde de samenwerking met mastering engineers zelfs een van de belangrijkste onderdelen van het ontwikkelproces van The Collexion. Dat proces duurde volgens de betrokken engineers jaren en bestond uit een lange reeks prototypes, testsessies en discussies over hoe muziek hoort te klinken. 

Daarbij sprak Koji Takamura over de manier waarop er werd samengewerkt en dat zelfs de professionele mastering engineers het niet altijd met elkaar eens zijn over geluid. Eigenlijk bestaat er dus niet een perfect geluid, omdat het voor iedereen anders is.

Volgens de engineer bleek tijdens de tests juist hoe subjectief geluid eigenlijk is. Sommige engineers wilden meer nadruk op lage frequenties, terwijl anderen juist een neutraler profiel prefereren. Ook over hoge frequenties en stereoweergave verschillen de meningen regelmatig. 

Dat had volgens de maker niet alleen te maken met smaak, maar ook met de werkomgeving van producers. Sommige mastering engineers werken met grote studiomonitors in akoestisch behandelde ruimtes, terwijl anderen juist kleinere referentie speakers gebruiken. Daardoor luisteren zij anders naar details in een mix.

Het ontwikkelen van deze koptelefoon is dus eigenlijk een voortdurende cyclus. “Een prototype wordt gebouwd in Tokio, vervolgens meegenomen naar mastering engineers, daarna aangepast op basis van feedback en opnieuw getest.” Dat proces werd volgens de engineers meerdere keren herhaald voordat de uiteindelijke afstemming werd gekozen.

Een onverwachte les over bas

De akoestische engineers gaf ook een concreet voorbeeld van feedback die grote invloed had op de uiteindelijke tuning van de hoofdtelefoon. Volgens hem wezen mastering engineers erop dat de bas technisch goed klonk, maar dat het stereobeeld van de lage frequenties “te groot” aanvoelde. 

Aanvankelijk begreep hij die kritiek niet helemaal. Pas later realiseerde hij zich wat ermee bedoeld werd. Bij professionele speakersystemen hebben kickdrums en baslijnen vaak een zeer precieze plaatsing in het stereobeeld. Op de eerste prototypes van The Collexion voelde die positionering volgens de mastering engineers te breed aan.

Daarna begon Sony opnieuw te experimenteren met de afstemming van de lage frequenties. Uiteindelijk werd het stereobeeld van de bas aangepast zodat instrumenten strakker gepositioneerd klinken. Volgens de engineer was dat een van de belangrijkste lessen tijdens het hele ontwikkelproces en als het goed is, ga je dat ook horen wanneer je de koptelefoon zelf op hebt.

Natuurlijk geluid is moeilijker dan verwacht

Bij het maken van een koptelefoon vroeg Koji Takamura zich continu af wat natuurlijk geluid is en wat dat betekent. Gaat het om een neutrale frequenties? Om het gevoel van live muziek? Of juist om het behouden van de intentie van de artiest? 

Het uiteindelijke doel niet per se absolute neutraliteit was, maar een balans tussen detail, ruimtelijkheid en ontspannend luistercomfort. The Collexion klinkt volgens de maker minder “punchy” dan sommige eerdere modellen uit de 1000X-serie en juist een breder geluidsveld bieden. 

Daarbij speelde ook mee dat luistervoorkeuren in de afgelopen tien jaar zijn veranderd. Sony vertelde dat consumenten tegenwoordig vaker luisteren naar genres waarin lage frequenties prominenter aanwezig zijn, zoals EDM. Dat beïnvloedt volgens het bedrijf ook hoe moderne hoofdtelefoons worden afgestemd. Dus ook jouw luistergedrag heeft invloed op het ontwikkelen van een nieuwe koptelefoon.

Nieuwe driver moest vooral detail verbeteren

Om die afstemming mogelijk te maken ontwikkelde Sony een nieuwe driver-unit voor The Collexion. Volgens de engineers bestaat die uit een combinatie van een zachte rand en een lichte koepel van unidirectioneel koolstofcomposiet.

Concreet betekent dit dat je makkelijker geluid kunt onderscheiden. Denk aan zang, drum, gitaren en andere elementen die je duidelijker uit elkaar kunt houden. Daardoor is ook die cyclus weer helemaal rond, want dit sluit aan op de feedback van mastering engineers, die volgens Sony sterk focusten op plaatsing, stereobeeld en helderheid in drukke mixen.

Weinig focus op noise cancelling

Interessant genoeg sprak Sony relatief weinig over actieve ruisonderdrukking, iets waar de 1000X-serie juist bekend om staat. Er werd zelfs aangegeven dat draagcomfort, geluidskwaliteit, draagcomfort en het geluidsbeeld bij The Collexion belangrijker is dan de prestaties bij de noise cancelling. Ook de accuduur viel daardoor iets lager uit dan bij sommige eerdere modellen.

Dat maakt The Collexion een opvallend product binnen Sony’s line-up. Waar eerdere modellen vaak werden gepositioneerd als allround reisheadsets met sterke noise cancelling, lijkt deze hoofdtelefoon nadrukkelijker gericht op muziekliefhebbers die waarde hechten aan detail en afstemming.

Dit luisteren de makers zelf

Iedereen heeft eigen voorkeur als het gaat om muziek en de makers van The Collexion hebben nog een paar aanraders. “Daft Punk vind ik echt hele leuke muziek en Lizzo klinkt ook heel goed.” Verder wordt ook aangeraden om instrumentale nummers met veel gitaarwerk te luisteren. “Zo hoor je de verschillende instrumenten allemaal goed tot hun recht komen.”

Zelf zou ik je aanraden om wat werk van Steven Wilson te proberen als je van gitaren houdt. Elektronisch klinkt Sohn echt heel goed met The Collexion van Sony. Meer over deze nieuwe koptelefoon binnenkort in onze uitgebreide review.

Welke muziek luister jij graag via een koptelefoon? Laat het weten in de reacties!